Studybot answer

Question asked by: RoxanneVG - 1 year ago

Question

Maak een oefenexamen van de volgende tekst: Indeling preventie naargelang type maatregel (dat getroffen wordt):
-Gezondheidsbescherming: geen directe tussenkomst van de burger
Maatregelen genomen door de overheid om ervoor te zorgen dat de gezondheid van de bevolking niet geschaad wordt. (De overheid komt in tussen, zonder dat de burger er iets mee te maken heeft).
Bv. Kwaliteit van water in openbare zwembaden, kwaliteit van voeding, wetgeving in CO2
-Ziektepreventie: maatregelen om specifieke ziekten te voorkomen
Bv. mondmaskers dragen om geen covid te krijgen (vermijden van ziektes), van mondmaskers dragen ga je niet gezonder worden.
-Gezondheidsbevordering: richt zich op de fysieke en sociale omgeving en op levensstijl van mensen
Mensen gedrag laten stellen dat gezondheid verbeterd en gezonder worden.
Bv. mensen aanmoedigen om mensen gezonder gedrag aan te nemen
Preventie: vertrekken van iets negatief die je wil vermijden, vnl binnen medische sector.
Bv. Vaccinaties (K&G, CLB, arbeidsgeneeskundige diensten..)
Bevordering: start positief (gezondheid), richten tot volledige populatie, niet enkel beoefend door mensen in de GHZ
Bv. parken, fietspaden = ook gezondheidsbevordering (Bv. architect die zorgt dat je trap eerder ziet dan de lift = ook GEBE)
Bv. Nutriscore (kennis rond gezonde voeding verhogen, om zo mensen aan te zetten om gezonder te eten en zo GH bevorderen)
Indeling preventie op basis van het ziekteproces
- Primaire preventie
o Aanpakken van specifieke causale factoren van ziekte
Bv. reglementering op het roken van sigaretten; voedingsbeleid gericht op een aanbod van voor iedereen betaalbare gezonde voeding;
o Doelgroep: gezonde mensen: totale populatie of specifieke groepen
Nog geen ziekte aanwezig, focussen op gezonde mensen, oorzaak ziekte proberen vermijden
Gericht naar volledige populatie, maar kan bv ook specifieker (verbod frisdrank op scholen = publiek schoolkinderen)

- Secundaire preventie
o Gericht op het detecteren van ziektes in vroeg stadium
Vroegtijdig opsporen van ziektes, zodat we die in vroegtijdig stadium opsporen (meer kansen op genezing)
vb. screeningsprogrammas (bv borstkankerscreening)
o Doelgroep:
Groep van uiterlijk gezonde mensen systematisch onderzoeken, met als doel mensen onderscheiden op waarschijnlijkheid van aanwezigheid ziekte
Totale populatie: universele screening
Borstkankerscreening (iedereen +50j wordt gevraagd) = totale populatie
Risicogroepen: case finding
Vrouwen met genetische belasting op borstkanker = case finding
(ook bv homoseksueel testen op TBC)

- Tertiaire preventie
o Tegengaan van verslechtering van gezondheidstoestand, voorkomen van complicaties
Iemand die de ziekte heeft, voor zorgen dat er geen extra klachten komen, complicaties proberen vermijden
Bv. levensstijlprogrammas voor diabetespatinten
o Ook zorggerichte preventie genoemd
o Doelgroep: zieke mensen zoals diabetici, met hoog risico HVZ rompbewegingen etc laten doen

- Quaternaire preventie
= Mensen die ziektegedrag stellen, maar niet objectief ziek zijn en overmatig blootstellen aan medicatie, checks,...
o Vermijden van overmedicalisering
vb. vermijden van onnodige check-ups of onderzoeken, beperken van gebruik van antibiotica
o Door rekening te houden met wetenschappelijke evidentie en ethische verantwoording
Aandacht voor nodig, want goed terugbetalingssysteem & is niet altijd ethisch verantwoord om mensen bloot te stellen aan medicatie en stralingen als het niet nodig is.
Naar toekomst meer aandacht voor nodig
- Primordiale of pro-actieve preventie
o Vrij nieuw concept
o Gericht op in stand houden van algemene voorwaarden voor gezondheid
Basisvoorwaarden om aan GH te werken voldaan zijn
o Economische, sociale en culturele voorwaarden
Bv. stabiele economische situatie; geen uitsluiting van bevolkings-groepen; bestrijding van kansarmoede; goede scholen;
Zorgen dat mensen een dak over hun hoofd hebben, in een huis wonen zonder schimmel, dat mensen naar school kunnen, dat ze eten hebben moet eerst voldaan zijn
Tips voor gezonde voeding als ze amper rondkomen om eten te kopen, begin daar dan niet aan, maar werk bv samen met voedselbanken etc zo uw doelgroep bereiken.
o Doelgroepen: ganse populatie of specifieke groepen
o Upstream strategien (metafoor bodies in the river)
Hulpverleners aan de oever die de mensen die naar beneden in het water vallen eruit halen.
Iemand loopt weg en gaat naar boven, mensen roepen we hebben uw hulp nodig, maar die persoon, wil gaan kijken naar de oorzaak.
Probleem van armoede oplossen, dan zal de bevolking waarschijnlijk wel al een stuk gezonder zijn (dat probleem eerst proberen oplossen).

Want QP toepassen op zowel prim, sec als tert preventie:
Prim: kunnen bv zorgen dat er geen onnodige vaccinaties gegeven worden aan mensen.
Sec: voor zorgen dat er niet overgescreent wordt (bv alle vrouwen screenen op borstkanker, screening weegt niet op tov de stress etc).
Tert: Bv. overbehandelen van mensen vermijden
Qua: ziek voelen, maar artsen vinden niet wat het is (oorzaak), mensen worden onnodig blootgesteld aan screenings etc.

Indeling preventie in geestelijke gezondheidszorg
Wordt ook gebruikt in alcohol- en drugpreventie (Deze termen worden in GGHZ gebruikt (wel minder frequent bij ons, en krijgt niet de voorkeur, wel te kennen)
-Universele preventie: gericht op totale bevolking vooraleer er problemen zijn (Bv. alle leerlingen op school)
-Selectieve preventie: gericht op risicogroepen (Bv. kinderen die slachtoffer zijn van pesten (risicogroep om mentale problemen te ontw))
-Gendiceerde preventie: gericht op personen bij wie er reeds problemen zijn, maar nog niet in die mate dat ze reeds diagnose van ziekte gekregen hebben (Nog geen diagnose van bepaalde ziekte Bv. kinderen die angstaanvallen krijgen, zonder diagnose, maar hebben wel al bepaalde klinische verschijnselen die kunnen leiden tot ziektes)
-Zorggerelateerde preventie: gericht op voorkomen van complicaties bij bestaande ziekte (lijkt op tertiaire: ziekte hebben en vermijden dat complicaties optreden)
Gezondheidsbevordering (GEBE)
Definitie WHO
Definitie GEBE: Het proces waardoor mensen in staat gesteld worden om meer controle te verwerven over hun gezondheid, en zo hun gezondheid te verbeteren. Hierbij wordt niet alleen gefocust op het individuele gedrag, maar ook op sociale en omgevingsfactoren.
(Gezondheid = niet enkel afwezigheid van ziekte maar een toestand van volledig fysiek, sociaal en psychisch welbevinden) = niet enkel afwezigheid van ziekte, ook quality of life
= Focus op individu en omgeving
Definitie GVO: Combinatie van leerervaringen ontwikkeld en ontworpen om mensen en gemeenschappen te helpen hun gezondheid te bevorderen door het verhogen van hun kennis en benvloeden van hun attitudes.
= onderdeel van gezondheidsbevordering
(Gezondheid = niet enkel afwezigheid van ziekte maar een toestand van volledig fysiek, sociaal en psychisch welbevinden) = Mensen motiveren om hun GH zelf in handen te nemen en te bevorderen, GVO is onderdeel van GEBE
= Focus op individu

kennis uit andere vakgebieden

Basisprincipes
- Holistisch: biopsychosociaal bekijken van gezondheid dus ook mentaal en sociale gezondheid
- Participatief: mensen zelf meewerken aan gezondheid
- Emancipatorisch: mensen de mogelijkheden en vaardigheden geven dat ze kunnen kiezen & ook omgeving Bv dat de gezondste keuze de makkelijkste keuze is
- Rechtvaardig: iedereen evenveel recht, wat ook hun geslacht, leeftijd, seksuele geaardheid is (gelijke gezondheid voor iedereen)
- Duurzaam: acties stand houden eens de initile gelduitgave wegvalt
- Multidisciplinair: vanuit verschillende sectoren kan er aan GEBE gedaan w
- Multistrategisch: verschillende strategien/vormen (educatie, beleid)

Settings (GEBE-programmas)
School, werk, vrije tijd, buurt, gezin, individu & zorg
levensstijlgedragingen
GEBE: Mensen aanzetten gezondere levensstijl
> levensstijlen: voeding, FA, beweging, roken, alcohol, medicatiegebruik, mondhygine, schermgedrag, gehoorbescherming, helm bij fietsen, menstruatiearmoede > themas
! Niet op alle themas tergelijktijd, doelgroep laten kiezen om te kiezen op welke ze willen focussen bv
Competenties binnen de sector gezondheids-bevordering en ziektepreventie
Kern:
- Kennis GEBE
- Ethische waarden
1e laag:
- Pleitbezorging
- Verbinden door partnerschap
- Verandering mogelijk maken
2e laag:
- leiderschap en ondernemerschap
- communicatie
3e laag:
- ontwikkeling
- implementatie
- evaluatie
- analyse
= competenties die GEBE nodig heeft, moeten niet 1 pers bevatten, maar moet in een team voorkomen (werken daarom altijd in groep). Meeste competenties komen aan bod in de opleiding
. De oefenexamen moet geschreven zijn in de Nederlandse taal. Onderin staan de antwoorden. Het aantal vragen dat het oefenexamen moet bevatten is onbeperkt.